08.07.2026

Nederland stelt lijst met kritieke grondstoffen vast

Het kabinet heeft een eerste Nederlandse Kritieke Grondstoffenlijst vastgesteld. Op de lijst staan zeventien grondstoffen waarvoor Nederland een hoog leveringsrisico ziet, waaronder lithium, germanium, magnesium, fosfor, silicium en zeldzame aardmetalen. Tegelijkertijd wil het kabinet de Nationale Grondstoffenstrategie versneld uitvoeren om de leveringszekerheid van deze grondstoffen te versterken.

 

Volgens minister Heleen Herbert (Economische Zaken en Klimaat) staan de beschikbaarheid en aanvoer van kritieke grondstoffen steeds meer onder druk. Geopolitieke spanningen, exportbeperkingen en de sterke concentratie van productie in een beperkt aantal landen vergroten de risico’s voor Nederlandse bedrijven en de economie.

Reactie VNCI

De VNCI ziet de nieuwe Kritieke Grondstoffenlijst als een belangrijke stap om de leveringszekerheid van grondstoffen beter in beeld te brengen en de strategische weerbaarheid van Nederland en Europa te versterken. "Grip op kritieke grondstoffen is essentieel voor een sterke en weerbare Europese industrie”, zegt Yannic Wevers, beleidsadviseur Duurzaamheid en Materialentransitie bij de VNCI. “De chemische sector vervult hierin een sleutelrol, met kennis en technologie voor winning, raffinage, recycling en het terugwinnen van grondstoffen. Dat versterkt de circulaire economie, verkleint afhankelijkheden van landen buiten Europa en draagt bij aan de strategische autonomie van Europa."

Belang voor industrie

De zeventien grondstoffen - geselecteerd uit een bredere EU-lijst van 34 - zijn onmisbaar voor onder meer batterijen, windmolens, elektrolysers, zonnestroomsystemen, defensietoepassingen en andere technologieën die nodig zijn voor de energietransitie en verduurzaming. De Nederlandse lijst is opgesteld op advies van het Nederlands Materialen Observatorium (NMO). Daarbij is gekeken naar het risico op verstoringen in de aanvoer en het belang van de grondstoffen voor Nederlandse industriële sectoren.

Circulaire routekaarten

Naast de nieuwe lijst zijn zeven routekaarten ontwikkeld voor circulariteit en weerbaarheid. Deze moeten bijdragen aan meer hergebruik van kritieke grondstoffen en een grotere leveringszekerheid voor strategische toepassingen, waaronder batterijen, wind op zee, elektrolysers en klimaatinstallaties. Het kabinet wijst daarbij op de belangrijke rol die Nederland kan spelen dankzij de sterke positie in logistiek, recycling, raffinage en circulaire projecten.

Critical Raw Materials Act

De Nederlandse aanpak sluit aan bij de Europese Critical Raw Materials Act. Europa wil de afhankelijkheid van landen buiten de EU verkleinen door meer grondstoffen binnen Europa te winnen, raffineren en recyclen. Voor 2030 is het Europese doel dat tien procent van de jaarlijkse consumptie van strategische grondstoffen binnen de EU wordt gewonnen, veertig procent binnen de EU wordt geraffineerd en 25 procent afkomstig is uit recycling.

Meer informatie: zie update ministerie van Economische Zaken en Klimaat.

``