Oproep VNCI: Maak circulariteit strategische pijler

Maak circulariteit een strategische pijler in het industriebeleid, stimuleer Europese vraag naar circulaire producten, bied ruimte aan chemische recycling en pak knelpunten rond einde-afvalstatus aan. Dat is de oproep van de VNCI aan het kabinet om investeringen in de circulaire economie mogelijk te maken en versnellen.

Alleen zo kan de chemie haar rol vervullen als sleutelspeler in een duurzame en toekomstbestendige economie. Op 1 juli 2026 debatteert de Tweede Kamer over de circulaire economie. In aanloop naar het commissiedebat vraagt de VNCI aandacht voor de volgende vier punten.

Strategische pijler

Circulariteit moet een volwaardige pijler worden binnen het industriebeleid. De circulaire economie versterkt leveringszekerheid van grondstoffen en vermindert afhankelijkheid van fossiele bronnen. De realiteit is echter dat veel businesscases nu niet rendabel zijn door hogere kosten en beperkte vraag. “Bedrijven hebben voorspelbaar beleid nodig om te investeren” zegt Yannic Wevers, beleidsadviseur Duurzaamheid en Materialentransitie bij de VNCI. Hij pleit voor gerichte inzet van bestaande middelen, bijvoorbeeld via een instrument binnen de SDE++ dat de onrendabele top van duurzame grondstoffen overbrugt. Zo kunnen circulaire investeringen opschalen.

Europese vraag

Voor de definitieve doorbraak van circulaire en low-carbon grondstoffen is het van groot belang dat de vraag hiernaar wordt gestimuleerd. “Bedrijven hebben de technologieën in huis om circulaire producten te kunnen maken, maar niet op schaal, met zekerheid van voldoende circulaire feedstock, acceptatie door de markt én de bereidheid om hiervoor iets extra’s te betalen”, geeft Wevers aan. Een gelijk speelveld in de EU is essentieel voor internationale ketens. Richt beleid daarom op eindproducten, met geharmoniseerde eisen zoals een minimumaandeel recyclaat of biogrondstoffen. Dit creëert een stabiele markt en vertrouwen voor investeerders.

Chemische recycling

Chemische recycling is een noodzakelijke aanvulling op mechanische recycling. Dit maakt hoogwaardige toepassingen mogelijk, ook voor complexe afvalstromen. Voor investeringen is rechtszekerheid cruciaal. “De VNCI vraagt om expliciete erkenning van chemische recycling als onderdeel van de circulaire gereedschapskist”, zegt Wevers. ‘Daarnaast vragen we om duidelijke, geharmoniseerde Europese regels voor toerekening van recyclaat, inclusief massabalans. Dat voorkomt dat investeringen uit Europa wegvloeien en maakt opschaling mogelijk.”

Einde-afvalstatus

Onduidelijkheid over de einde-afvalstatus remt circulaire initiatieven. Materialen blijven te lang in het afvalregime, met extra lasten en onzekerheid als gevolg. Dit belemmert hergebruik en investeringen. Bedrijven missen nu duidelijkheid van bevoegde instanties. De VNCI pleit voor een landelijk kader met meer experimenteerruimte voor circulair gebruik van recyclaat. Een Nationale Grondstoffenautoriteit kan daarbij helpen. Zo ontstaat duidelijkheid en kunnen circulaire ketens sneller groeien.

Lees hier de volledige inbreng van de VNCI voor het commissiedebat Circulaire Economie.