Nationale Technologiestrategie gepresenteerd
In het NEMO Science Museum in Amsterdam is maandag de nieuwe Nationale Technologiestrategie (NTS) gepresenteerd. Onder de strategie vallen tien actieagenda’s met in totaal 53 publiek-private innovatieprogramma’s. De VNCI, ISPT en meerdere lidbedrijven waren nauw betrokken bij de totstandkoming van de Actieagenda Procestechnologie.
De actieagenda’s beschrijven welke technologische doorbraken en ecosystemen nodig zijn om het verdienvermogen van Nederland te versterken en oplossingen te bieden voor maatschappelijke uitdagingen. De totale investeringsomvang van de NTS bedraagt ruim veertien miljard euro.
Circulaire grondstoffenrotonde
Binnen de Actieagenda Procestechnologie zijn twee innovatieprogramma’s uitgewerkt: Duurzame koolstofhub Noordwest-Europa en Kritieke grondstoffen. “Procestechnologie speelt een centrale rol in de circulaire economie van de toekomst. Nederland heeft de kennis, infrastructuur en industrie om hierin een leidende positie te vervullen”, zegt Lisanne Blom, beleidsadviseur Innovatie bij de VNCI en mede‑auteur van de agenda. “Dit vraagt om ombouw van bestaande en opbouw van nieuwe waardeketens voor duurzame koolstof en kritieke grondstoffen, zodat industrieën kunnen produceren met hernieuwbare en gerecyclede materialen.”
Kompas voor transitie
“De agenda sluit naadloos aan bij de analyse en oplossingsrichtingen uit het rapport van Peter Wennink,” zegt Marco Waas, Chief Technology and Sustainability Officer bij Nobian. “Mijn verwachting is dat deze adviezen en actieagenda’s de komende tien tot vijftien jaar het kompas zijn voor de transitie naar een duurzame, weerbare economie.” Jasper van Zon van Nyrstar (Zie ook kader) benadrukt het belang van procestechnologie en hoopt dat het innovatieprogramma investeringen in nieuwe processen ondersteunt.
Randvoorwaarden en governance
Voor succesvolle uitvoering zijn volgens Waas enkele randvoorwaarden cruciaal: concurrerende energiekosten, een efficiënter vergunningsproces, het wegnemen van extra nationale eisen bovenop Europese regels, betaalbare infrastructuur en stimulering van vraag naar duurzame producten. Ook moet dumping van chemische producten uit andere regio’s worden tegengegaan.
Daarnaast pleit Waas voor een andere manier van aansturen dan in eerdere innovatieprogramma’s. “Versnippering belemmert uitvoering; om impact te realiseren is samenhang en focus nodig.” Hij pleit voor een onafhankelijk regisseur die private en publieke partijen verbindt, commitment organiseert en het ecosysteem versterkt. Ook vraagt hij om aandacht voor start- en scale-ups en om snelle afronding van de governance-structuur.
Nyrstar leverde input voor de Actieagenda Procestechnologie met een project voor de mogelijke terugwinning van germanium uit de zinkproductie in Budel. De zinkconcentraten die Nyrstar daar verwerkt bevatten relatief veel germanium, een kritieke grondstof voor onder meer high‑tech- en defensietoepassingen. Met het voorgestelde Critical Minerals Project kan Nyrstar dit germanium terugwinnen en opwaarderen tot een tussenproduct voor verdere verwerking binnen de Europese waardeketen.
De geplande installatie wordt zo ontworpen dat zij, binnen de bestaande capaciteit, ook andere kritieke grondstoffen kan scheiden. Het project sluit aan bij Nederlandse en Europese initiatieven rond circulaire en strategische grondstoffen en is opgenomen in een van de projectvoorstellen uit het Wennink-rapport.
Meer informatie
De Nationale Technologiestrategie valt onder de Kennis- en Innovatieagenda Sleuteltechnologieën (KIA ST) en wordt gecoördineerd door Holland High Tech. Meer weten over de NTS en de Actieagenda Procestechnologie? Zie KIA ST. Bekijk hier de animatie over de Actieagenda's voor de Nationale Technologiestrategie.