Drie Nobelprijswinnaars voor de Scheikunde, Moerner (2014), Warshel (2013) en Hoffmann (1981), tonen zich eensgezind in het bepleiten van het belang van fundamenteel wetenschappelijk onderzoek voor technologische vooruitgang. Dit bleek tijdens hun voordrachten in het kader van het twintigjarig bestaan van de Holland Research School of Molecular Chemistry (HRSMC) in Amsterdam.
Zo vertelde Moerner, die in december de Nobelprijs ontvangt, dat zijn onderzoek volstrekt niet gericht was op de toepassing die hem de prijs heeft opgeleverd. Met zijn methode voor de optische identificatie van één enkel molecuul was Moerner cruciaal voor de ontwikkeling van nieuwe super-microscopen. Dat veel landen tegenwoordig vooral onderzoek financieren waarbij zich aan de horizon al een toepassing aftekent, vindt Moerner een ongewenste ontwikkeling. ’Alleen met een stabiele, langdurige ondersteuning van fundamenteel onderzoek kunnen wetenschappers dromen over dingen die nog zijn niet gedaan, en werkelijk de grenzen van wat mogelijk is verleggen.’
Arieh Warshel valt Moerner bij: ‘De halfgeleider is niet uitgevonden omdat iemand zich een iPhone voorstelde. Zo is ook de ontdekking van de structuur van DNA vooral te danken aan de motivatie van de onderzoekers om een uitdagend intellectueel probleem op te lossen en niet om genetische aandoeningen te kunnen genezen. Steun voor fundamenteel onderzoek vormt de garantie voor technologische vooruitgang.’
Karen Maex, decaan van de bètafaculteiten van de UvA benadrukt dat de sleutel tot vernieuwing en vooruitgang op de moleculaire schaal ligt. ‘Juist daar is de fundamentele kennisbasis onontbeerlijk. Op het niveau van moleculen zien we de grenzen tussen disciplines als chemie, natuurkunde, biologie, biotechnologie en materiaalkunde verdwijnen en een groeiende interdisciplinariteit en kruisbestuiving ontstaan.’ Wie streeft naar echte innovatie en het versterken van het concurrentievermogen van industriële sectoren, kan volgens Maex niet zonder fundamenteel onderzoek.
De VNCI ondersteunt het belang van fundamenteel wetenschappelijk onderzoek. Juist op het vakgebied van de chemie heeft Nederland een vooraanstaande positie en het is ook voor de industrie van belang dat we die houden.
Lees het hele artikel op de website van de Holland Research School of Molecular Chemistry
