Zeeland


 

Profiel
Het chemiecluster in Zeeland heeft Terneuzen als zwaartepunt, maar de industrie bestrijkt ook stukken van Vlaanderen en Brabant. Samen met de sectoren staal, food en energie gaat het om elf grote bedrijven. Vooral de chemie is erg belangrijk voor Zeeland, met werkgevers als Dow, Yara en Arkema.

Sterktes
Ideaal zijn de ligging aan diep vaarwater, beschikking over goed personeel en goede transportmogelijkheden naar Europa. Door zoveel grote bedrijven bij elkaar, is er sprake van industriële symbiose: wat voor de één afval is, is voor de ander een grondstof.

Programma’s
“Samen kijken we of we verbindingen kunnen leggen voor grondstoffen, afvalstromen en restwarmte”, vertelt projectsecretaris Wies Saman van Smart Delta Resources (SDR). Dit in 2014 gestarte samenwerkingsverband moet de concurrentiepositie van de Zeeuwse industrie versterken. Zo’n samenwerking is ‘slim gas’ van Delta en Dow. De bedoeling: lng aanlanden in Zeeland, in drie fracties scheiden en zo de waarde vergroten. Ook willen Dow, Yara en ICL-IP waterstof uitwisselen, goed voor een besparing van 30 kiloton CO2.

Wat al loopt is WarmCO2, waarin Yara restwarmte en overtollige CO2 aan de lokale glastuinbouw levert. Zeeland Refinery doet iets soortgelijks in het Sloegebied bij Walcheren. En als laatste is er nog het beoogde syngas-project, waarin staalreus ArcelorMittal uit Gent de afvalstof syngas aan Dow levert als grondstof voor zijn kraker.

Clusterversterking
Het chemiecluster heeft geen eigen clusterversterkingsprogramma en kijkt daarom ook uit naar het onderzoek van de Commissie Balkenende naar de mogelijkheden om de economische structuur in Zeeland te versterken.

Uitdagingen
Ten eerste: de zoektocht naar financiering voor de beoogde projecten. Saman hoopt dat de Commissie Balkenende daarbij kan helpen. Ten tweede: de beschikbaarheid van infrastructuur. “Er ligt bijvoorbeeld al een leiding van de Gasunie in de Kanaalzone, maar vanwege regelgeving mogen we die niet gebruiken voor gastransport.” Saman wil maar zeggen: als de overheid duurzaamheid écht belangrijk vindt, dan moet het over brug komen met geld en regelgeving.

Ambities
Er is een duidelijke visie voor 2020: het syngas-project loopt, Dow en Delta werken aan slim gas en er is een buisleidingsysteem om eenvoudig grondstoffen uit te wisselen. “De deelnemers van SDR hebben in ieder geval besloten om tot 2020 door te gaan. Maken we tussen nu en dan geen serieuze stappen, dan gaat het ook niet lukken. Maar we hebben er alle vertrouwen in dat het lukt.”